Një letër ushtarake e koduar, që kishte mbetur e padeshifruar për 217 vite, është lexuar falë inteligjencës artificiale. Dokumenti daton nga marsi i vitit 1809, në prag të luftës mes Francës së Napoleon Bonapartit dhe Austrisë, dhe përmbante informacione mbi pozicionet e ushtrive franceze dhe aleate në Europë.
Zbulimi u realizua nga Carter Church, inxhinier i inteligjencës artificiale në kompaninë e sigurisë kibernetike SentinelOne. Ai përdori modelin GPT-6 Astra për të analizuar një imazh të dokumentit, për të identifikuar simbolet e shkruara me dorë dhe për të rindërtuar kodin. Sipas përshkrimit të tij, procesi zgjati rreth gjashtë orë, ndërsa mesazhi përmbante afërsisht 1,300 njësi të koduara, me numra, shkronja dhe simbole të krijuara posaçërisht.
Letra ishte hartuar nga Eugène de Beauharnais, njerku i Napoleonit dhe nënmbreti i Italisë, në zbatim të udhëzimeve të perandorit. Ajo i drejtohej gjeneralit francez Auguste de Marmont, trupat e të cilit ndodheshin në Dalmaci. Mesazhi rendiste pozicionet e forcave franceze dhe aleate, përfshirë trupat bavareze, polake dhe saksone, si dhe përmendte lëvizjet e rusëve dhe përgatitjet ushtarake të Austrisë.
Një nga qëllimet e mesazhit ishte ta informonte Marmontin për situatën ushtarake dhe ta inkurajonte të mos frikësohej nga forcat që kishte përballë. Dokumenti gjithashtu plotësoi një pjesë të munguar të një letre tjetër të Napoleonit, të botuar në shekullin XIX, ku një fjali përfundonte me fjalë të lëna jashtë botimit. Megjithatë, studiuesit theksojnë se mesazhi i deshifruar nuk ndryshon rrënjësisht atë që dihej për strategjinë e Napoleonit.
Rezultati u kontrollua duke e krahasuar përmbajtjen me dokumente historike dhe të dhëna të tjera të kohës. Rasti tregon se inteligjenca artificiale mund të ndihmojë në leximin e dokumenteve të vjetra dhe zgjidhjen e kodeve komplekse, veçanërisht kur procesi kërkon analizimin e mijëra shenjave. Pas më shumë se dy shekujsh, një mesazh që dikur ishte menduar të mbetej sekret është bërë sërish i lexueshëm.
