Prej vitesh kemi dëgjuar shpesh shprehjen se “njeriu përdor vetëm 10% të trurit”, duke lënë të kuptohet se pjesa tjetër është një potencial i pashfrytëzuar. Ky pretendim tingëllon joshës dhe frymëzues, por shkenca ka një përgjigje të qartë: ky pohim është i pavërtetë.
Nga lindi miti i 10%?
Origjina e këtij miti nuk është plotësisht e qartë, por besohet se lidhet me keqinterpretimin e disa studimeve të hershme neurologjike dhe me citime të shtrembëruara të psikologëve të njohur. Më vonë, librat e vetë-ndihmës dhe filmat fantastiko-shkencorë e përforcuan idenë, duke e kthyer atë në një “të vërtetë popullore.
Çfarë thotë shkenca moderne?
Studimet e neuroshkencës, përfshirë skanimet e trurit si MRI dhe PET scan, tregojnë qartë se:
- Pothuajse çdo pjesë e trurit është aktive, edhe kur jemi duke pushuar.
- Zona të ndryshme aktivizohen në kohë të ndryshme, në varësi të asaj që bëjmë: flasim, mendojmë, lëvizim, kujtojmë apo ndjejmë.
- Nuk ekziston një pjesë “e fjetur” e trurit pa funksion.
Në fakt, truri është një nga organet më energji-kërkuese, duke konsumuar rreth 20% të energjisë së trupit – gjë që nuk do të kishte kuptim nëse 90% e tij nuk përdorej.
Pse nuk e përdorim trurin 100% njëkohësisht?
Këtu lind keqkuptimi. Ne nuk i aktivizojmë të gjitha zonat e trurit në të njëjtën kohë, sepse kjo do të ishte joefikase dhe potencialisht e rrezikshme. Truri funksionon si një orkestër: çdo pjesë ka rolin e vet dhe aktivizohet kur duhet.
A mund ta “përmirësojmë” përdorimin e trurit?
Po, por jo në kuptimin e zgjimit të 90% të fshehur. Ajo që mund të bëjmë është:
- të përmirësojmë aftësitë njohëse (kujtesën, përqendrimin, kreativitetin),
- të krijojmë lidhje të reja nervore përmes mësimit, leximit dhe përvojave të reja,
- të mbajmë trurin aktiv me ushtrime mendore dhe jetë të shëndetshme.
Pse vazhdon te besohet ky mit?
Sepse ideja që kemi një potencial të fshehur është tërheqëse dhe motivuese. Ajo na bën të besojmë se kemi ende “superfuqi” për të zbuluar. Por realiteti është edhe më interesant: truri ynë është tashmë jashtëzakonisht kompleks dhe aktiv.
Miti i përdorimit të vetëm 10% të trurit është i rremë. Ne përdorim shumë më tepër se kaq – çdo ditë, çdo orë, edhe kur flemë. Sfida e vërtetë nuk është të “zgjojmë” pjesë të fshehura të trurit, por ta përdorim atë në mënyrë më të mençur.