Nëse keni sy të gjelbër, i përkisni një pakice shumë të vogël globale. Vetëm rreth 2% e popullsisë së botës i kanë, duke e bërë këtë ngjyrën më të rrallë natyrale të syve.
Shkencëtarët besojnë se deri rreth 10 mijë vjet më parë, pothuajse të gjithë njerëzit kishin sy kafe. Më pas, një mutacion gjenetik ndikoi në prodhimin e melaninës në iris, duke krijuar gradualisht ngjyrat më të çelëta të syve, si bluja dhe e gjelbra.
Ndryshe nga sa mendohej dikur, ngjyra e syve nuk përcaktohet nga një gjen i vetëm. Ajo është rezultat i ndërveprimit të shumë gjeneve, ku më të rëndësishmit janë OCA2 dhe HERC2, të cilët ndikojnë në sasinë e melaninës që prodhohet në iris.
Interesante është se sytë e gjelbër nuk përmbajnë pigment të gjelbër. Ngjyra e tyre krijohet nga një kombinim i sasive të vogla të pigmentit kafe, një pigmenti të verdhë të quajtur lipochrome dhe mënyrës se si drita shpërndahet brenda irisit. Ky kombinim krijon iluzionin e ngjyrës së gjelbër që shohim.
Pikërisht sepse kërkohet një kombinim shumë specifik gjenesh dhe pigmentesh për të krijuar këtë efekt, sytë e gjelbër mbeten kaq të rrallë. Çdo iris është unik, ndaj nuk ekzistojnë dy persona me saktësisht të njëjtën nuancë të syve të gjelbër.