Çdo ditë, mijëra udhëtarë në mbarë botën humbasin sende personale gjatë kontrolleve në aeroporte. Në shumicën e rasteve nuk bëhet fjalë për tentativa kontrabande apo shkelje të qëllimshme të ligjit, por për mosnjohje të rregullave që zbatohen gjatë udhëtimit ndërkombëtar.
Një parfum pak më i madh se sa lejohet, një produkt ushqimor i ndaluar, një bateri litiumi e vendosur në bagazhin e gabuar apo sasi produktesh mbi kufijtë doganorë mund të çojnë në konfiskim, vonesa apo, në raste të caktuara, edhe në gjoba.
Njohja e rregullave të aeroportit dhe e kërkesave doganore nuk është thjesht një formalitet. Ajo ndihmon në mbrojtjen e sigurisë së fluturimit, garanton respektimin e legjislacionit të vendeve ku udhëtojmë dhe kontribuon në luftën kundër tregtisë së jashtëligjshme dhe kontrabandës.
Më poshtë janë pesë kategoritë e produkteve që konfiskohen më shpesh gjatë kontrolleve aeroportuale.
1.Lëngjet mbi kufirin e lejuar
Kjo mbetet arsyeja më e zakonshme e konfiskimeve në pikat e kontrollit të sigurisë.Në bagazhin e dorës, lëngjet lejohen vetëm në enë deri në 100 ml, të vendosura në një qese plastike transparente me kapacitet maksimal 1 litër.
Në këtë kategori përfshihen:parfume;kremra;xhele;pasta e dhëmbëve;kozmetikë e lëngshme;deodorantë aerosol.
- Produkte ushqimore
Shumë udhëtarë sjellin ushqime tradicionale ose produkte vendase pa e ditur se disa prej tyre nuk lejohen të kalojnë kufijtë.Në shumë vende ekzistojnë kufizime të rrepta për:mishin dhe produktet e tij;qumështin dhe nënproduktet;produkte të caktuara me origjinë shtazore;fruta, fara ose bimë, në varësi të destinacionit.
- Bateritë me litium dhe pajisjet elektronike
Power bank-et dhe bateritë litium janë ndër sendet që krijojnë më shpesh konfuzion.
Në përgjithësi:bateritë rezervë dhe power bank-et duhet të transportohen në bagazhin e dorës;vendosja e tyre në bagazhin e check in zakonisht mund të mos lejohet;pajisjet elektronike mund të kontrollohen veçmas gjatë procesit të sigurisë.
- Duhani, alkooli dhe produktet me akcizë
Produktet e akcizës janë ndër kategoritë më të monitoruara nga autoritetet doganore.Edhe kur janë blerë në mënyrë të ligjshme, transportimi i sasive mbi kufijtë e lejuar mund të kërkojë deklarim ose pagesën e detyrimeve doganore, në varësi të rregullave të vendit të destinacionit.Në TIA për shembull, lejohen deri në:200 cigare (ose 100 cigarilo, 50 puro, ose 250 g duhan).Alkool: 1 litër pije alkoolike me mbi 22% alkool (ose 2 litra pije alkoolike me më pak se 22% alkool), plus 2 litra verë dhe 10 litra birrë.
5. Paratë cash dhe mallrat me vlerë të lartë
Një tjetër kategori që shkakton shpesh probleme është transportimi i shumave të mëdha të parave ose i mallrave me vlerë.
Në shumë vende, përfshirë Shqipërinë dhe shtetet e Bashkimit Evropian, transportimi i më shumë se 10,000 eurove (ose ekuivalentit të tyre në valutë tjetër) duhet të deklarohet pranë autoriteteve doganore.
Si t’i shmangni konfiskimet?
Shumica e problemeve mund të shmangen me disa kontrolle të thjeshta përpara udhëtimit:
- informohuni për rregullat doganore të vendit ku do të udhëtoni;
- kontrolloni çfarë lejohet në bagazhin e dorës dhe çfarë duhet të vendoset në bagazhin e regjistruar;
- respektoni kufijtë për lëngjet, produktet e akcizës dhe paratë cash;
- deklaroni mallrat kur kjo kërkohet nga ligji;
- mos transportoni paketa apo sende për persona të tjerë pa ditur saktësisht përmbajtjen e tyre.