Shumë njerëz e hapin telefonin pa e kuptuar fare sa herë gjatë ditës. Një “check” i shpejtë në Instagram, TikTok apo WhatsApp shpesh kthehet në orë të tëra online. Por çfarë thotë psikologjia për personat që rrinë pothuajse gjithmonë aktivë në rrjetet sociale?
Sipas psikologëve, qëndrimi i vazhdueshëm online nuk lidhet gjithmonë me varësinë nga telefoni. Në shumë raste, ai lidhet me nevoja emocionale dhe psikologjike që njerëzit përpiqen t’i plotësojnë përmes internetit dhe rrjeteve sociale.
Një nga arsyet më të zakonshme është nevoja për lidhje dhe vëmendje. Kur një person kalon shumë kohë online, shpesh kërkon komunikim, reagime, mesazhe apo ndjesinë se është i përfshirë në jetën e të tjerëve. Një “like”, një reply apo një mesazh mund të aktivizojë dopaminën në tru — hormonin që lidhet me kënaqësinë dhe shpërblimin.
Psikologjia shpjegon gjithashtu se shumë persona përdorin rrjetet sociale si arratisje nga stresi, vetmia apo rutina. Kur dikush ndihet i lodhur emocionalisht, telefoni bëhet një mënyrë e shpejtë për të shpërqendruar mendjen dhe për të shmangur mendimet negative.
Një tjetër fenomen interesant është ankthi për të humbur diçka, i njohur si “FOMO” (Fear Of Missing Out). Shumë njerëz kanë nevojë të kontrollojnë vazhdimisht telefonin sepse kanë frikë se mos humbasin një lajm, një postim, një trend apo një bisedë të rëndësishme.
Ekspertët thonë se personat që rrinë gjithmonë online nuk janë domosdoshmërisht antisocialë. Në fakt, shpesh ata janë njerëz që kërkojnë më shumë kontakt, vëmendje ose ndjesinë e përkatësisë.
Megjithatë, qëndrimi i tepërt në rrjete sociale mund të ndikojë në gjumë, përqendrim dhe shëndet emocional, sidomos kur krahasimi me jetën e të tjerëve bëhet i vazhdueshëm.
Në fund, psikologët theksojnë se problemi nuk është vetë interneti, por mënyra si e përdorim atë. Balanca mes jetës reale dhe asaj virtuale mbetet çelësi për një mendje më të qetë dhe marrëdhënie më të shëndetshme.