Gënjeshtra nuk është vetëm një veprim moral apo social, por edhe një proces fizik dhe biologjik. Sa herë që gënjejmë, trupi dhe truri ynë reagojnë menjëherë, shpesh pa e kuptuar fare. Edhe gënjeshtrat e vogla lënë gjurmë në organizëm.
Ja çfarë ndodh realisht me trupin kur thua një gënjeshtër.
Truri hyn në “modalitet alarmi”
Kur thua një gënjeshtër, truri duhet të punojë dyfish. Ai duhet të fshehë të vërtetën, të krijojë një version alternativ dhe ta mbajë mend atë histori për herën tjetër. Kjo aktivizon zona të veçanta të trurit që lidhen me kontrollin dhe stresin.Për këtë arsye, gënjeshtrat lodhin mendërisht shumë më tepër sesa e vërteta.
Rritet niveli i stresit
Edhe nëse mendon se po gënjen “pa problem”, trupi nuk e beson këtë. Hormoni i stresit, kortizoli, rritet menjëherë. Ky reagim është instinktiv dhe lidhet me frikën se mos zbulohesh.Sa më shpesh të gënjesh, aq më shpesh trupi qëndron në gjendje tensioni.
Zemra rreh më shpejt
Një nga reagimet më të shpejta fizike është rritja e rrahjeve të zemrës. Trupi përgatitet për rrezik, sikur të ishte përballë një kërcënimi real. Kjo është arsyeja pse poligrafët matin pulsin dhe presionin e gjakut.Në shumë raste, edhe një gënjeshtër e vogël shkakton këtë reagim.
Ndryshon frymëmarrja
Kur gënjejmë, frymëmarrja bëhet më e cekët dhe më e shpejtë. Trupi merr më pak oksigjen, gjë që mund të shkaktojë ndjesi ankthi, tension në gjoks ose marramendje të lehtë.Kjo është arsyeja pse disa njerëz ndihen të parehatshëm fizikisht kur gënjejnë.
Trupi tregon shenja pa dashje
Edhe nëse fjalët janë të kontrolluara, trupi shpesh e tradhton gënjeshtrën. Lëvizje nervoze të duarve, prekja e fytyrës, shmangia e kontaktit me sy, djersitja apo skuqja e fytyrës janë reagime të pavullnetshme.Këto sinjale ndodhin sepse truri po përpiqet të menaxhojë stresin e brendshëm.
Kujtesa ngarkohet
Gënjeshtrat kërkojnë kujtesë aktive. Duhet të mbash mend çfarë ke thënë, kujt ia ke thënë dhe si e ke thënë. Me kalimin e kohës, kjo krijon konfuzion dhe lodhje mendore.Pikërisht për këtë arsye, njerëzit që gënjejnë shpesh bien në kontradikta.
Ndikon në shëndetin afatgjatë
Studime të ndryshme tregojnë se gënjeshtrat e shpeshta lidhen me ankth, pagjumësi dhe lodhje kronike. Trupi nuk është krijuar për të jetuar vazhdimisht në gjendje alarmi.Nga ana tjetër, njerëzit që janë më të sinqertë përjetojnë më pak stres dhe ndihen emocionalisht më të lehtësuar.
Pse e vërteta është më e lehtë për trupin
Kur thua të vërtetën, trupi është në gjendje qetësie. Nuk ka nevojë për mbrojtje, kontroll apo frikë. Frymëmarrja është më e rregullt, mendja më e qartë dhe trupi më i relaksuar.