Një analizë e re mbarëbotërore ka zbuluar se pothuajse 40 % e rasteve të reja të kancerit mund të jenë të parandalueshme përmes ndryshimeve në stilin e jetesës dhe politikave shëndetësore. Gjetjet u botuan në një studim të botuar në Nature Medicine, një ditë para Ditës Botërore të Kancerit.
Studimi analizoi të dhënat për 18.7 milionë raste të reja të kancerit në vitin 2022 nga 185 vende dhe përfshiu 36 lloje kanceri, si dhe 30 faktorë të modifikueshëm të rrezikut që individët apo shoqëritë mund t’i kontrollojnë.
🧪 Faktorët që mund të parandalojnë kancerin
Nga rreth 7.1 milionë raste që mund të shmangeshin:
- Pirja e duhanit ishte faktori kryesor i rrezikut, lidhur me rreth 15 % të rasteve të parandalueshme.
- Infeksionet, përfshirë HPV dhe bakteret që shkaktojnë kancer stomaku, përbënin rreth 10 %.
- Konsumi i alkoolit lidhej me rreth 3 % të rasteve.
Këto shifra tregojnë se një pjesë e madhe e kancerit global mund të shmanget përmes masave parandaluese, si kufizimi i duhanit dhe alkoolit, programet e vaksinimit, përmirësimi i cilësisë së ajrit dhe aktiviteti fizik.
🧠 Kanceri dhe rreziqet e njohura
Studimi vë në dukje se kanceret e mushkërive, stomakut dhe qafës së mitrës përbëjnë pothuajse gjysmën e rasteve që mund të shmangeshin, duke nënvizuar rëndësinë e adresimit të faktorëve të zakonshëm mjedisor dhe të sjelljes.
🌍 Përse është ky studim i rëndësishëm
Ndryshe nga hulumtimet e mëparshme që u fokusuan kryesisht te numri i vdekjeve, ky studim analizoi rastet totale të kancerit dhe faktorët e tij të modifikueshëm, duke ofruar një pamje më të qartë për mënyrat konkrete se si mund të reduktohet ngarkesa e sëmundjes në mbarë botën.
Ekspertët sugjerojnë se ndryshimet në sjellje dhe politikat e shëndetit publik mund të përmirësojnë në mënyrë drastike shëndetin global, duke ulur numrin e rasteve të kancerit përmes masave të thjeshta si ndalimi i duhanit, rritja e vaksinimit dhe promovimi i një jete më aktive.